Herdenk onze Katwijkse vissers

Herdenk de Katwijkse vissers die op zee gebleven zijn tijdens de Eerste Wereldoorlog

Precies honderd jaar geleden kwam er een einde aan een gruwelijke oorlog die Europa uiteen had gescheurd: de Eerste Wereldoorlog. Nederland was neutraal. Maar ons land kwam de oorlogsjaren echter niet ongeschonden door. Met name de vissersdorpen langs de kust hadden flink te lijden door het geweld dat zich op zee afspeelde tussen de Duitse en Britse marine. Duikboten trokken ongezien onder het wateroppervlak en talloze mijnen lagen onder de golven verborgen. De Noordzee was één groot mijnenveld. En daarmee steeds meer een kerkhof.

Katwijk werd zwaar getroffen. Onze vissersvloot moest wel de zee op. Veel families hadden geen keus: er moest brood op de plank komen. Ruim honderd Katwijkse mannen verdwenen met hun schepen onder de golven. Het merendeel van hen verdween voorgoed: hun lichamen zijn nooit aangespoeld of gevonden. Geen laatste woorden, geen begrafenis. Maar vooral aangrijpend is dat niet alleen vader, maar vaak ook diens zoon werd ontnomen. Veel jongens vonden hun dood soms op slechts 16, 14 en zelfs 11-jarige leeftijd. Hele families raakten ontwricht door een oorlog waarmee zij helemaal niets van doen hadden.

Gisteren was er een herdenkingsdienst in de Oude Kerk in Katwijk aan Zee. Naast de nabestaanden spraken de burgemeester en minister Carola Schouten. Na de dienst werden er kransen gelegd en de namen van de tientallen omgekomen zeelieden voorgelezen. Zelf kom ik uit een echte vissersfamilie. Mensen die weten hoe het is je vader, zoon of broer wekenlang te missen. Mensen die zijn doordrongen van het besef dat de donkerblauwe zee geeft, maar ook neemt. Het voelt daarom heel persoonlijk – heel dichtbij – om de mannen te herdenken die honderd jaar geleden op zee zijn gebleven. En ik vind het ook enorm belangrijk dat hun verhalen niet alleen begrepen, maar ook verteld blijven worden.

Verhalen van mannen die hun leven in de waagschaal legden om hun gezin te onderhouden. Mannen die geen keus hadden. Die de zee op gingen. En hun thuis nooit meer zagen.

Max van Duijn 
DURF